Μετά από μια σειρά δικαστικών αποφάσεων και παρεμβάσεων του Συνηγόρου του Πολίτη, το υπουργείο Εσωτερικών έρχεται να ξεκαθαρίσει ότι αυτά τα πρόστιμα δεν μπορούν να εισπραχθούν και πρέπει να διαγραφούν.
Πρόκειται για εκατομμύρια κλήσεις για παράνομη στάθμευση -κυρίως- που βεβαίωσαν δημοτικές αστυνομίες σε ολόκληρη τη χώρα, ξεχάστηκαν σε συρτάρια των υπηρεσιών και ανασύρθηκαν ύστερα από ολόκληρες δεκαετίες.
Παρανόμως -όπως αποδεικνύεται- οι δήμοι που δεν τις βεβαίωσαν ταμειακά εντός 3 ετών μετά την παρέλευση της προθεσμίας πληρωμής που αναγράφεται στο αντίγραφο της κλήσης (όπως ορίζει ο νόμος, ο δήμος προχωρά στην ταμειακή βεβαίωση της κλήσης, δηλαδή το πρόστιμο καταχωρίζεται ως οφειλή στα λογιστικά βιβλία του δήμου, και δημιουργείται εισπρακτικός φάκελος του οφειλέτη.
Μετά την ταμειακή βεβαίωση το πρόστιμο θεωρείται οφειλή προς το Δημόσιο και βεβαιώνεται από τη ΔΟΥ), είτε αποστέλλουν ειδοποιητήρια στους πολίτες, είτε χρησιμοποιούν τους μηχανισμούς της ΑΑΔΕ για να μπλοκάρουν την έκδοση φορολογικής ενημερότητας, ή προχωρούν και σε κατασχέσεις λογαριασμών των… άτυχων πολιτών που μαθαίνουν ξαφνικά ότι χρωστάνε ενώ μπορεί να μην είχαν δει ποτέ το χαρτί του προστίμου στο παρμπρίζ του αυτοκινήτου τους.
Κλήσεις που είχαν κοπεί 10 ή και 20 χρόνια πριν, ή ακόμα και από τις δεκαετίες του ’80 και του ’90, επιχειρούν να εισπράξουν δημοτικές υπηρεσίες, ευελπιστώντας ότι οι πολίτες είτε επειδή δεν γνωρίζουν, είτε επειδή θα τρομάξουν, είτε επειδή θα κρίνουν πως δεν συμφέρει, δεν θα μπουν στη διαδικασία να εναντιωθούν.Για το ζήτημα αυτό παρεμβαίνει -για πολλοστή φορά- το υπουργείο Εσωτερικών, μετά τον Συνήγορο του Πολίτη, αλλά και τα δικαστήρια της χώρας, επαναλαμβάνοντας προς τους ΟΤΑ ότι αν πέρασαν τρία χρόνια από την ημέρα που γράφτηκε η κλήση και δεν βεβαιώθηκε ταμειακά από τον δήμο, τότε αυτή θα πρέπει να διαγραφεί.
Τον δρόμο της συμμόρφωσης έχουν πάρει δεκάδες δήμοι σε ολόκληρη τη χώρα ξεκινώντας να σβήνουν εκατομμύρια κλήσεις. Καθόλου καθ’ υπερβολή εάν σκεφτεί κανείς ότι ανάμεσά τους είναι ο Δήμος Θεσσαλονίκης, ο οποίος σε εσωτερική του έρευνα βρήκε κλήση από το 1984!
Το ζήτημα για το οποίο έρχεται η παρέμβαση του υπουργείου Εσωτερικών, ανακινήθηκε έπειτα από σειρά προσφυγών στον Συνήγορο του Πολίτη. Οι πολίτες εν μέσω ενός αλαλούμ αποστολών παμπάλαιων κλήσεων για παράνομη στάθμευση διαμαρτύρονταν για την αποστολή από δήμους -συνήθως διαφορετικούς του τόπου διαμονής τους ή του οποίου είναι δημότες- προστίμων για παράνομη στάθμευση. Οι κλήσεις αυτές είχαν βεβαιωθεί από τη Δημοτική Αστυνομία, αλλά σε παλιότερες χρονικές περιόδους.
Καθώς κάποιοι πολίτες βρέθηκαν χρεωμένοι ενώ δεν ήξεραν καν ότι είχαν δεχτεί πρόστιμο για παράνομη στάθμευση, έφτασαν σε σημείο να μην έχουν τη δυνατότητα να πάρουν φορολογική ενημερότητα είτε για να εισπράξουν χρήματα από το Δημόσιο, είτε για να κάνουν μεταβίβαση κινητών και ακίνητων περιουσιακών στοιχείων.
Οσες κλήσεις βεβαιώνονται ταμειακά εγκαίρως μεταφέρονται στην Εφορία, η οποία συχνά λειτουργεί ως εισπρακτικός μηχανισμός των δήμων, καθώς φροντίζει να τις υπενθυμίσει στους πολίτες με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο: μπλοκάροντας τη χορήγηση φορολογικής ενημερότητας ή δεσμεύοντας τους τραπεζικούς λογαριασμούς του «οφειλέτη». Ετσι, πολλοί πολίτες βρίσκονται προ δυσάρεστων εκπλήξεων όταν επιχειρούν να πουλήσουν ακίνητο ή να εισπράξουν χρήματα από το Δημόσιο και διαπιστώνουν πως έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές που αγνοούσαν πλήρως.
Το πρόβλημα είναι πως αυτές οι οφειλές δεν εμφανίζονται στο MyAADE καθώς δεν αφορούν άμεσα την Εφορία, αλλά τρίτους φορείς όπως οι δήμοι. Εμφανίζονται μόνο στο Taxisnet, όπου χρεώνονται στον ΑΦΜ του ιδιοκτήτη του οχήματος ή του ακινήτου. Αποτέλεσμα; Ο πολίτης συνήθως το μαθαίνει όταν είναι πλέον αργά και πρέπει να απευθυνθεί στη ΔΟΥ για να ανακαλύψει τι ακριβώς χρωστά.
Η φορολογική ενημερότητα μπορεί να εκδοθεί ηλεκτρονικά μόνο για όσους χρωστούν έως 30 ευρώ και δεν έχουν άλλες εκκρεμότητες. Για τους υπόλοιπους, η επίσκεψη στο γκισέ είναι μονόδρομος. Τι ισχύει λοιπόν;
Για το ζήτημα είχε παρέμβει πρόσφατα το υπουργείο Εσωτερικών, υπενθυμίζοντας στους δήμους ότι δεν μπορούν να διεκδικούν την πληρωμή προστίμου για παράνομη στάθμευση εάν έχει παρέλθει τριετία από την ταμειακή του βεβαίωση. Αυτό βέβαια ερμηνεύτηκε κατά το… δοκούν, με κάποιους δήμους να συνεχίζουν να απαιτούν την πληρωμή πολύ παλιών κλήσεων, θεωρώντας (αυθαίρετα) ότι η προθεσμία ξεκινά όχι όταν βεβαιώνεται το πρόστιμο, αλλά όταν περιέρχονται σε γνώση τους τα πλήρη στοιχεία του παραβάτη, ακόμη κι αν έχουν περάσει πολλά χρόνια από την παράβαση.
Το πρόβλημα, ωστόσο, είναι ότι ο πολίτης δεν μπορεί να εκφράσει τις νόμιμες αντιρρήσεις του και να κάνει ένσταση κατά της κλήσης, καθώς έχουν περάσει πολλά χρόνια και δεν θυμάται καν εάν βρισκόταν στην περιοχή. Ετσι, έστω και θεωρητικά, θα μπορούσε κάποιος αυθαίρετα να χρεώσει κλήσεις σε κάποιον αριθμό κυκλοφορίας και να αποστείλει τα σχετικά πρόστιμα έπειτα από 15-20 χρόνια στο ΑΦΜ του ιδιοκτήτη του οχήματος, ο οποίος δεν θα μπορεί να αποδείξει ότι δεν έκανε την παράβαση.
Αυτή την… παρεξήγηση έρχεται να λύσει με νέα ερμηνευτική εγκύκλιο προς τους δήμους το υπουργείο Εσωτερικών. Με αυτήν το υπουργείο ουσιαστικά καθοδηγεί τους ΟΤΑ στη σύννομη είσπραξη των προστίμων ώστε να μη βρεθούν αντιμέτωποι με αγωγές που θα έχουν το αντίθετο από το προσδοκώμενο αποτέλεσμα.
