Δότης σπέρματος που έφερε σπάνια μετάλλαξη σε γονίδιο συνδεδεμένο με καρκίνο έχει γίνει πατέρας τουλάχιστον 197 παιδιών σε 14 χώρες της Ευρώπης, ανάμεσά τους και η Ελλάδα, με αρκετά παιδιά να έχουν νοσήσει και κάποια να έχουν πεθάνει.
Τι έχει αποκαλυφθεί για τον δότη
Ο δότης άρχισε να δίνει σπέρμα ως φοιτητής το 2005 και η δωρεά του χρησιμοποιήθηκε για περίπου 17 χρόνια μέσω της European Sperm Bank, που διέθεσε υλικό σε 67 κλινικές γονιμότητας σε 14 χώρες, μεταξύ αυτών Ελλάδα, Κύπρος και άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Στο σπέρμα του εντοπίστηκε μετάλλαξη στο γονίδιο TP53, που σχετίζεται με το σύνδρομο Li‑Fraumeni και αυξάνει δραματικά τον κίνδυνο εμφάνισης πολλών μορφών καρκίνου από την παιδική ή νεαρή ενήλικη ηλικία.
Επιπτώσεις στα παιδιά και αριθμοί
Σε δείγμα 67 παιδιών που είναι γνωστό ότι προέρχονται από τον συγκεκριμένο δότη, 23 βρέθηκαν να φέρουν τη μετάλλαξη και τουλάχιστον 10 έχουν ήδη διαγνωστεί με έναν ή περισσότερους καρκίνους, ενώ υπάρχουν και περιπτώσεις παιδιών που έχουν πεθάνει σε πολύ μικρή ηλικία. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι ο πραγματικός αριθμός παιδιών που έχουν γεννηθεί από το σπέρμα του δότη και φέρουν τη μετάλλαξη μπορεί να είναι σημαντικά υψηλότερος, καθώς δεν υπάρχουν πλήρη στοιχεία από όλες τις χώρες.
Τι ισχυρίζεται η τράπεζα σπέρματος και τι γίνεται τώρα
Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Σπέρματος αναφέρει ότι ο ίδιος ο δότης και η οικογένειά του είναι υγιείς και ότι η συγκεκριμένη σπάνια μετάλλαξη δεν περιλαμβανόταν στα προληπτικά γενετικά τεστ την εποχή που γίνονταν οι δωρεές, γι’ αυτό και δεν ανιχνεύθηκε εγκαίρως.
Μετά τη διαπίστωση της συσχέτισης, ο δότης αποκλείστηκε οριστικά, ενώ τα παιδιά που έχουν κληρονομήσει τη μετάλλαξη παρακολουθούνται με τακτικές εξειδικευμένες εξετάσεις και οι γονείς καλούνται να λάβουν γενετική συμβουλευτική.
