Το πράσινο φως προκειμένου το κτήριο του παλαιού Ψυγείου μέσα στο λιμάνι του Ηρακλείου να μετατραπεί σε ξενοδοχείο, έδωσε το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο με την έγκριση του master plan που εκπόνησε ο Οργανισμός Λιμένος Ηρακλείου. Η απόφαση την οποία υπέγραψε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, θέτει 12 όρους για τις προβλεπόμενες παρεμβάσεις, τις χρήσεις των υφιστάμενων κτηρίων και την προστασία του αρχαιολογικού χώρου εντός του λιμένα.
Σε ότι αφορά το κτήριο του παλαιού ψυγείου, στο οποίο τα τελευταία χρόνια φιλοξενούνται οι μετανάστες και πρόσφυγες που φτάνουν στα νότια παράλια του νομού, τίθενται από το ΚΑΣ περιορισμοί σε σχέση με τις παρεμβάσεις που μπορούν να γίνουν στο κτίσμα, στο πλαίσιο της μετατροπής του σε ξενοδοχειακή μονάδα.
Οι περιορισμοί για το ξενοδοχείο
Στην υπουργική απόφαση επισημαίνεται ότι βασική προϋπόθεση για τη μετατροπή του πενταόροφου πρώην βιομηχανικού κτηρίου σε ξενοδοχείο είναι να διατηρηθεί χωρίς επεκτάσεις. Απαγορεύονται προσθήκες καθ’ ύψος ή κατ’ έκταση και η δημιουργία εξωστών στα παράθυρα του. Επίσης δεν επιτρέπεται η τοποθέτηση πέργκολας στο δώμα ή η προσθήκη στέγης.
Επίσης, το Υπουργείο Πολιτισμού ζητεί από τους μελετητές να εξετάσουν εναλλακτικά τη δυνατότητα ένταξης και άλλων χρήσεων στο συγκεκριμένο ακίνητο, πέραν της προβλεπόμενης ξενοδοχειακής αξιοποίησης.
Απαγορεύσεις στη δόμηση εντός αρχαιολογικού χώρου
Επιπλέον το Υπουργείο Πολιτισμού θέτει αυστηρούς περιορισμούς στις οικοδομικές παρεμβάσεις σε συγκεκριμένες περιοχές του λιμένα που βρίσκονται εντός αρχαιολογικού χώρου, με στόχο την προστασία του ιστορικού περιβάλλοντος.
Στην λιμενική ζώνη Α που αποτελείται από το Ενετικό λιμάνι, το φρούριο Κούλες, και τα κτίρια του Κεντρικού Λιμεναρχείου Ηρακλείου και του παλαιού Ψυγείου καθώς και στο τμήμα της λιμενικής ζώνης B (ζώνη ακτοπλοΐας) που βρίσκεται εντός του αρχαιολογικού χώρου, δεν επιτρέπεται αύξηση των υφιστάμενων όρων δόμησης.
Στις συγκεκριμένες περιοχές παρέχεται η δυνατότητα αποκλειστικά για την συντήρηση των νομίμως υφιστάμενων κτηρίων, χωρίς οποιαδήποτε επέκταση σε κάλυψη ή δόμηση, είτε καθ’ ύψος είτε κατά πλάτος.
Η δυνατότητα νέας δόμησης στη λιμενική ζώνη Β περιορίζεται αποκλειστικά στο τμήμα που βρίσκεται εκτός των ορίων του αρχαιολογικού χώρου, ανατολικά του άξονα της λεωφόρου Εθνικής Αντιστάσεως.
Για οποιαδήποτε νέα χρήση σε υφιστάμενα κτήρια των προστατευόμενων ζωνών θα απαιτείται υποβολή πλήρους πρότασης και μελέτης στις αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Πολιτισμού. Επιπλέον, σε περίπτωση κατεδάφισης υφιστάμενου κτηρίου στις συγκεκριμένες περιοχές, δεν θα επιτρέπεται η ανέγερση νέου στη θέση του.
Το υπουργείο Πολιτισμού ζητά, σε επόμενο στάδιο, να εκπονηθεί και να υποβληθεί προς εξέταση πρόταση για τον εξωραϊσμό των υπαίθριων δημόσιων και κοινόχρηστων χώρων, με προτεραιότητα στην περιοχή ανατολικά του προβλήτα του Μικρού Κούλε έως τα ανατολικά όρια της λιμενικής ζώνης Α. Στην απόφαση η σημερινή εικόνα της περιοχής χαρακτηρίζεται αισθητικά υποβαθμισμένη, παρότι βρίσκεται σε άμεση οπτική επαφή με τα ενετικά τείχη, τον ενετικό λιμένα και το φρούριο Rocca a Mare, γνωστό ως Κούλε.
Με την απόφαση, δεν επιτρέπεται η δημιουργία μόνιμου χώρου αναψυχής και υπαίθριων εκδηλώσεων στον προβλήτα του Μικρού Κούλε. Ωστόσο, προβλέπεται η δυνατότητα περιστασιακής φιλοξενίας υπαίθριων εκδηλώσεων, κατόπιν συνεννόησης με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηρακλείου.
Όχι σε ανεμογεννήτριες και φωτοβολταϊκά
Η απόφαση προβλέπει ακόμη ότι, μετά από ενδεχόμενη μελλοντική μεταφορά του Λιμεναρχείου σε νέο κτίριο στη λιμενική ζώνη C, θα απαιτηθεί ειδική μελέτη και έγκριση για την αξιοποίηση του υφιστάμενου κτιρίου του στη ζώνη Α.
Επίσης, απαγορεύεται η τοποθέτηση ανεμογεννητριών, καθώς, σύμφωνα με την αιτιολογία της απόφασης, θα είναι ορατές από το δώμα του ενετικού φρουρίου του Κούλε.
Αντίστοιχοι περιορισμοί τίθενται στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στα δώματα των κτιρίων που βρίσκονται εντός του αρχαιολογικού χώρου.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην ανάδειξη της ενάλιας και ναυτικής πολιτιστικής κληρονομιάς της Κρήτης. Προβλέπεται συνεργασία με την Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων για την παρουσίασή της σε χώρο προσβάσιμο στο επιβατικό κοινό.
Παράλληλα, ο Οργανισμός Λιμένος Ηρακλείου καλείται να μεριμνήσει για τη δημιουργία κατάλληλων υποδομών συντήρησης, διατήρησης και ανάδειξης του ιστορικού σκάφους «Χαράλαμπος», το οποίο έχει χαρακτηριστεί κινητό μνημείο.
